Ochrona szczegółowa

Do roku 2004 na terenie naszego miasta istniały tylko cztery obiekty objęte ochroną szczegółową, które zostały wpisane do ewidencji parków i pomników przyrody znajdujących się na terenie miasta Krosna, wpisanych do rejestru zabytków – wg zastawienia sporządzonego w 1992 roku:

Zespół  dworsko-parkowy w Polance przy ul. Popiełuszki:

Obejmuje pałac wzniesiony w 1808 r. wraz z pozostałościami parku krajobrazowego, założonego w połowie XIX wieku o pow. 4,0 ha, w tym 0,8 ha wód.
Decyzja wpisu do rejestru zabytków poz. A -130  
Podlegał administracji KHS "KROSNO" S. A. (aktualnie prywatna własność).

Zespół pałacowo-parkowy przy ul. Piastowskiej:

Obejmuje pow. 1882 m², w tym powierzchnia użytkowa pałacu 873 m²
Decyzja wpisu do rejestru zabytków poz. A - 128, Nr 112
Podlegał administracji KHS "KROSNO" S. A. (aktualnie prywatna własność).

Cmentarz Zabytkowy przy ul. Krakowskiej

Obiekt powstał w 1786 roku o pow. 24400 m²
Decyzja wpisu do rejestru zabytków poz. A – 41
Podlega administracji Urzędu Miasta Krosna

 Wiąz szypułkowy (Ulmu laevis) przy ul. Kapucyńskiej

 Drzewo o obw. pnia na wysokości  1,3 m – 320 cm, wys. 18m, wiek 250 – 300 lat
 Decyzja wpisu do rejestru pomników przyrody z dn. 15.11.1978 r. poz. 103

 

Ponieważ ilość obiektów przyrodniczych objętych ochroną szczegółową była niewielka, w ostatnim okresie czasu podejmowane działania zmierzały do objęcia ochroną szczegółową drzew o stosunkowo dobrym stanie żywotności, których parametry dendrometryczne wskazują na możliwość objęcia ochroną kolejnych drzew. Skutkiem tych działań na mocy podjętych uchwał przez Radę Miasta Krosna na terenie Krosna zostały ustanowione kolejne trzy pomniki przyrody: 

Dąb szypułkowy (Quercus robur) bez nazwy, drzewo o obwodzie pierśnicowym 337cm, wysokości 28 m i średnicy korony 18 m, rosnący w obrębie dzielnicy Białobrzegi, na nieruchomości stanowiącej własność osób fizycznych oznaczonej nr ewid. 1151/3, położonej pomiędzy ul. Kopernika a ul. Skrajną w Krośnie.

 

Dąb szypułkowy (Quercus robur) o imieniu ANTEK o obwodzie pierśnicowym 463cm, wysokości 22 m i średnicy korony 17 m, rosnący w obręb osiedla Turaszówka, na nieruchomości stanowiącej własność osób fizycznych oznaczonej nr ewid. 957/12, położonej przy ul. Klonowej w Krośnie. 

 

 

 

 

Dąb szypułkowy (Quercus robur) o imieniu „FRANIO” o obwodzie pierśnicowym 410 cm, wysokości 25 m i średnicy korony 20 m, rosnący w obrębie dzielnicy Krościenko Niżne, na nieruchomości stanowiącej własność osób fizycznych oznaczonej nr ewid. 2290, położonej przy ul. Lunaria w Krośnie.

 

 

Zgodnie z zapisem w przyjętych uchwałach, w stosunku do w.w. pomników przyrody, zabrania się:

1. Niszczenia, uszkadzania lub przekształcania obiektu.
2. Wykonywania prac ziemnych trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym albo budową, odbudową utrzymaniem, remontem lub  naprawą urządzeń wodnych.
3. Uszkadzania i zanieczyszczania gleby.
4. Dokonywania zmian stosunków wodnych, jeżeli zmiany te nie służą ochronie przyrody albo racjonalnej   gospodarce rolnej, leśnej, wodnej lub rybackiej.
5. Wylewania gnojowicy, z wyjątkiem nawożenia użytkowanych gruntów rolnych.
6. Zmiany sposobu użytkowania ziemi.
7. Umieszczania tablic reklamowych.

Ponadto w 2004 roku został utworzony użytek ekologiczny pod nazwą „Dolina potoku Badoń”. Stanowi on obszar obejmujący dolinę wzdłuż dopływu potoku Badoń o powierzchni 5,8264 ha, położony na terenie gminy Krosno w dzielnicy Suchodół.
W skład użytku ekologicznego wchodzą w całości lub w części działki położone w obrębie administracyjnym w.w. dzielnicy, na zboczach potoku płynącego pomiędzy ulicami Wiejską i Prusa oraz kompleks starodrzewu porastającego skarpę powyżej ul. Debrza.

Celem użytku ekologicznego jest ochrona pozostałości ekosystemów ze stanowiskami rzadkich gatunków roślin o charakterze łęgowym.
 

 

 

Na terenie użytku występuje duże zróżnicowanie gatunkowe, zwłaszcza, jeżeli chodzi o drzewostan i warstwę podszytu. Występuje tu większość gatunków typowych dla lasów liściastych takich jak: brzoza brodawkowata  (Betula verrucosa), dąb szypułkowy  (Quercus robur), głóg jednoszyjkowy  (Crataegus monogyna), grab zwyczajny  (Carpinus betulus), jesion wyniosły  (Fraxinus excelsior), klon jawor  (Acer pseudoplatanus), lipa drobnolistna  (Tilia cordata), olcha czarna  (Alnus glutinosa), topola biała  (Populus alba), topola czarna  (Populus nigra), wiąz pospolity  (Ulmus cammpestris), wierzba szara  (Salix cinerea).

Obok gatunków rodzimych występują też gatunki podsadzane: modrzew europejski (Larix europaea), kasztanowiec zwyczajny (Aesculus hippocastanum) oraz niepożądany grochodrzew (Robinia pseudacacia).
W bogatym podszycie dominują przede wszystkim bez czarny (Sambucus nigra) i czeremcha (Padus avium), poza tym rosną: leszczyna (Corylus avellana), trzmielina zwyczajna (Evonymus europaea), dereń świdwa (Cornus sanguinea), malina (Rubus idaeus) krzewiaste wierzby: purpurowa ( Salix purpuraea),  krucha (Salix fragilis) i  iwa (Salix caprea)

Runo stanowią m.in. płaty niżej wymienionej roślinności takiej jak: czyściec leśny  (Stachys silvatica), ziarnopłon wiosenny  (Ficaria verna), czartawa pospolita  (Circaea lutetiana), śledziennica skrętolistna (Chrysosplenium alternifolium) oraz trędownik bulwiasty (Scrophularia nodosa), sałatnica leśna  (Aposeris foetida) – gatunek wschodniokarpacki, mioduńka ćma  (Pulmonaria obscura), fiołek leśny  (Viola silvestris), jarzmianka większa  (Astrantia maior), wierzbownica górska  (Epilobium montanum), prosownica rozpierzchła   (Milium effusum), szczyr trwały (Mercurialis perennis), trybula leśna (Antriscus silvestris), żywokost bulwiasty  (Symphytum tuberosum), jaskier owłosiony  (Ranunculus lanuginosus), świerząbek gajowy  (Chaerophyllum aromaticum), pierwiosnka wyniosła  (Primula elatior), marzanka wonna  (Asperula odorata), cebulica dwulistna  (Scilla bifolia).
Trzy ostatnie gatunki znajdują się na liście gatunków chronionych. Wszystkie wymienione gatunki nie są rzadkie, jednak w znacznym stopniu zwiększają bioróżnorodność, która na badanym terenie jest mocno zagrożona.

Użytek ekologiczny „Dolina potoku Badoń” jest ostoją wielu gatunków zwierząt. Wśród zadrzewień znajdują schronienie liczne gatunki pajęczaków i owadów (m.in. pożyteczni przedstawiciele chrząszczy z rodziny biegaczowatych (Carabidae) i kózkowatych), mięczaków (np.: ślimak winniczek (Helix pomatia)) i ptaków. W samym potoku przechodzi rozród żaba trawna (Rana temporaria).

 W przypadku terenów zieleni będących własnością gminy, w ramach prowadzonych prac pielęgnacyjnych w minionych latach wykonywana została kompleksowa konserwacja drzewostanu w obrębie parków miejskich oraz na terenie Starego Cmentarza przy ul. Krakowskiej oraz Cmentarza Komunalnego przy ul. ks. Kard. Wyszyńskiego.
Ponadto, w miarę potrzeb, po dokonaniu spostrzeżeń, co do konieczności niezbędnej realizacji, każdego roku wykonywane są zabiegi konserwacyjne starodrzewu. W obrębie tych prac dokonuje się konserwacji drzew pomnikowych, zarówno tych, które zostały objęte ochroną szczegółową, jak i tych, względem których z ustawy zobowiązani jesteśmy do zachowania w niezmienionym stanie dla przyszłych pokoleń. Tak wiec kompleksowym zabiegom specjalistycznym jest poddany starodrzew przy ulicach i na skwerach oraz w uzasadnionych przypadkach również na prywatnych posesjach.